U RS proglašena tri spomenika prirode

0
30

SOKOLAC – Zakon o zaštiti prirode, koji je na snazi od prošle godine, dao je mogućnost jedinicama lokalne samouprave da proglašavaju zaštićenim pojedina prirodna dobra koja se nalaze na njihovom području, što su iskoristile opštine Sokolac i Foča.

Opštine Sokolac i Foča su uz podršku i saglasnost Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske donijele odluke o proglašenju tri spomenika prirode na svom području, i to za Pećinu pod lipom, Girsku pećinu i pećinu Ledenjača.

Ova prirodna dobra su na ovaj način postali prvi spomenici proglašeni od lokalnih zajednica u Srpskoj, a na osnovu novog Zakona o zaštiti prirode.

Ministar za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju Republike Srpske Srebrenka Golić rekla je Srni da se na ovaj način površina pod zaštitom u Republici povećala i iznosi 22.192 hektara.

“Zaštita navedenih spomenika prirode omogućiće intenzivniji razvoj turzma u opštinama na čijim područjima se nalaze, a posebno bih istakla da će omogućiti snažniju naučno-istraživačku djelatnost u oblasti speleologije i antropologije”, istakla je Golićeva.

Ona je naglasila da bi ostale opštine trebalo da prepoznaju mogućnosti za razvoj koje ovakav način zaštite reprezentativnih i jedinstvenih spomenika prirode, na njihovim područjima, pruža.

Pećina pod lipom na teritoriji opštine Sokolac, u blizini sela Kadića Brdo, je značajna kao arheološki lokalitet. Paleolitski gravirani crteži na ulazu u pećinu su, prema dostupnim podacima, najstariji na prostoru Republike Srpske i BiH.

Otkriven je i bogat arheološki materijal – kamene alatke i oruđa, artefakti iz paleolita, a ispred otvora su pronađeni i ostaci pećinskog medvjeda.

Istraživanja su pokazala da je pračovjek naseljavao ovaj prostor u dugom vremenskom periodu i ovo paleolitsko nalazište je od prvorazrednog značaja ne samo za Republiku Srpsku i BiH, nego i za jugoistočnu Evropu.

Girska pećina je smještena na sjeveroistočnim padinama planine Ozren, opština Sokolac, i predstavlja hidrološki aktivnu pećinu izvorskog tipa sa prostranim glavnim kanalom i tri sporedna kanala ukupne dužine 1.300 metara.

Osnovna vrijednost pećine je u bogatom pećinskom nakitu koji je ostao očuvan u izvornom obliku.

Pećinski stubovi u glavnom kanalu dostižu prečnik i do tri metra, a kanal je ispunjen i salivima, koralnim nakitom, stalaktitima i draperijama, a i sporedni kanali su bogati pećinskim nakitom koji je na pojedinim mjestima toliko razvijen da pregrađuje kanale.

Pećina Ledenjača u Miljevini, na teritoriji opštine Foča, je značajna, prije svega, zbog arheološke vrijednosti.

To je potpuno sačuvan u izvornom obliku speleološki objekat koji zajedno sa ostalim dijelovima speleološkog sistema pokazuje drugi stadijum razvoja kraškog procesa.

Pećina je interesantna i po tome što predstavlja prostor nekadašnjeg boravljenja praistorijskih ljudi, a materijalni dokazi ljudi iz Bronzanog doba su očuvani u izvornom obliku i tragovi skrnavljenja su zanemarljivi.

Pećina Ledenjača je trenutno jedna od dvije pećine Republike Srpske kod kojih postoje praistorijski crteži ispred ulaza. Po ljepoti, atraktivnosti i originalnosti ovi crteži su jedinstveni na teritoriji Republike Srpske i BiH.

Smješteni na sjevernoj i južnoj strani ulaza, ovi crteži rađeni su na dva načina: graviranjem urezanih linija i punktiranjem grupa sitnih tačkica.

Postoje različita tumačenja crteža, od onih da su u pitanju falusi, vrste primitivnih alatki ili krajnje pojednostavljeni ljudi.

Pećina je dobila ime Ledenjača jer se u ljetnim mjesecima sa ulaznog stropa formiraju ledenice usljed procjeđivanja prokapnih voda i miješanja hladnog vazduha iz pećine sa spoljašnjim, toplim vazduhom.

Da bi donijeli akt o proglašenju zaštićenog područja, jedinice lokalne samouprave moraju pribaviti saglasnost Ministarstva za prostorno uređenje, građevinarstvo i ekologiju, a prethodno i mišljenje Republičkog zavoda za zaštitu kulturno istorijskog i prirodnog nasljeđa i drugih nadležnih ministarstava.

Stručnu osnovu, odnosno studiju zaštite izrađuje Republički zavod za zaštitu kulturno istorijskog i prirodnog nasljeđa koji i vodi Registar zaštićenih prirodnih dobara.

U Republici Srpskoj je u toku je i postupak donošenja odluke o proglašenju zaštićenog spomenika prirode Velika pećina u opštini Bileća.

(www.palelive.com / www.rtrs.tv)

Postavi komentar

Komentarišite prvi!

avatar