Kasidoli – selo koje su zapalile muslimanske snage

0
569

Obronci Jahorine i Trebevića još uvijek čuvaju prirodni mir i spokoj. Urbanizacija i izgradnja modernih saobraćajnica još uvijek nije stigla na ova područja što otežava život malobrojnog stanovništva u selima, ali sa druge strane čuva sve one izvorne vrijednosti sela, kojima ćemo u budućnosti posvećivati sve više pažnje.

Sa brežuljaka planine Jahorine sa zapadne strane se spuštaju brojni izvori koji čine predivan Kasindolski potok koji prerasta u rječicu i na kraju se kod Hrasnice ulijeva u Željeznicu.

Na sunčanoj strani na jednom predivnom planinskom proplanku još u srednjem vijeku nastalo je selo Kobiljdo, danas Kasidol, nedaleko od poznatijeg mu Pavlovca odakle potiče srpska srednjovjekovna porodica Pavlovića koja je vladala ovim krajevima.


Pogled iz Kasidola na jahorinske staze

Priroda je ovo selo obdarila sa pašnjacima i hladnom planinskom vodom. Na Kasindolki su nekada bile postavljene vodenice, koje su mljele žito, a srednjovjekovni izgled sela se ne može zamisliti bez brojnih koliba u kojima se pravio sir i kajmak, kao i sušnica gdje se sušilo meso divljači kojom su bile pune šume Jahorine.

Do Kasindolke su se sa šumovitih dijelova Jahorine pravila korita kojima su se spuštali balvani još krajem 19. vijeka. Na rijeci su nicale pilane, a građa se prevozila dalje prema pruzi.


Kasindolska rijeka

Dole podno sela je pored srednjovjekovne nekropole stećaka ograđeno i groblje porodica Ćiro koje su se nekada prezivale Vuksanović i porodice Granzov, koja se nekada prezivala Brajević i koje su ovdje starosjedioci.


Ostaci pilana na rijeci

Selo je imalo dva solunska dobrovoljca Ćiro Živka i Sava. Savo je poginuo u ratu, a Živko je doživio starost. Zemlja Ćira je nekada bila na Poljicama, koju je 1925. godine po naređenju kralja Aleksandra, kupio general Đorđe Tomić od solunskog dobrovoljca Živka Ćira i tu 1926. godine napravio Dom armije.

U Drugom svjetskom ratu selo je bilo na rđavom glasu zbog toga što je sarađivalo sa četnicima, pa je popaljeno, a struja nakon rata nikada nije stigla.

Jedino selo u opštini Pale koje je zapaljeno u proteklom ratu

U selu Kasidoli prije rata je bilo oko 20 kuća i sve su popaljene, a sve je počelo muslimanskom akcijom “Koverat”. Na području sela Kasidoli, Orčeve vode i Ulobići (Opština Trnovo) počinjen je ratni zločin pod komandom Paljanina Vehbije Karića. Muslimanska izvidnica je prvo u avgustu mjesecu u Ulobićima ubila ispred kuće dva civila i dva vojnika koji su pili kafu. Preostali živalj je kupio sijeno i tako izbjegao smrt bježeći Kasidolskom rijekom nizvodno prema Kasidolu.

Na Nikoljdan 19. decembra 1992. godine, krsnu slavu brojnih paljanskih porodica, veća diverzantska grupa od nekoliko stotina mobilisanih muslimanskih mladića iz Jablanice i Konjica, sa Igmana preko Trnova je prošla između Međuplanine i Crnog Vrha, popalila sela i u Kasidolima ubila Petka i Rada Granzova.

Karićeva zamisao je bila da izvrši napad s leđa na srpske položaje na Trebeviću uz koordiniranu akciju muslimanskih snaga iz unutrašnjeg prstena Sarajeva.

Zbog paljenja sela grupa je na vrijeme otkrivena i dijelovi inžinjerijskog puka sa starješinom Radojem Vojvodićem prvi su stupili u dodir sa diverzantima. Oko diverzantske grupe stvoren je trostruki obruč. Sva raspoloživa vojska u rezervi i na odmoru, policija, civilna zaštita i radna obeveza izašla je na Jahorinu. U noći i u jutro 20. na 21. decembar započela je akcija uništenja diverzantske grupe.

Rasplamsala se borba u rejonu Dvorišta. Glavni posao obavili su specijalci iz Trebevićkog bataljona i policija. Na položajima su bile skoro cijele Pale, kompletno rukovodstvo opštine, stranke, poslanici, direktori preduzeća i druge istaknute ličnosti Pala. Muslimanske snage su doživjele strašne gubitke i u panici se povukle prema Trnovu. Na poprištu borbe ostalo je nekoliko desetina poginulih muslimanskih vojnika, a mnogi su pronađeni kasnije smrznuti u dubokom snijegu hladne i nepristupačne Jahorine. U borbama je stradao i veliki broj mudžahedina koji se borio na strani bosanskih muslimana.

U akciji su poginula dva srpska borca Milorad Kovačević i Panto Savić.

(www.palelive.com)

Postavi komentar

Komentarišite prvi!

avatar